Không là máy và chưa là thánh

Stella4u.

Đứa bạn nhắn tin nhờ chụp ảnh cho dịp lễ kỉ niệm ngày mai. Nó nhận lời. Những tấm hình được chụp chu đáo và được gửi đi ngay chiều buổi lễ. Không một tin nhắn hồi âm. Mặc định là đã nhận được và hết lòng cảm ơn?

Hẹn nhau giờ ấy gặp mặt. Giờ đã điểm mà người vẫn chưa thấy. Gọi điện không thấy nhấc máy. Gửi tin nhắn cũng không thấy động tĩnh gì…Ba tiếng sau, tin nhắn đến với dòng chữ ngắn gọn: Sorry, mình quên! Hai đứa ngồi chung bàn, vẫn gặp nhau đều đều, nhưng trực tiếp nói một lời xin lỗi thì dường như là phương án có lẽ chưa được xét đến?

Hai đứa bạn ở cách xa nhau, vẫn hay tám online. Nay cùng tranh luận một vấn đề, người ý này, kẻ ý nọ. Bầu không khí kết thúc có vẻ hơi nặng nề. Nguyên nhân chỉ là khác cách nhìn. Từ sau ngày đó, không ai nhắn đi cũng không ai nhắn lại. Cũng đã gần cả tuần trôi qua. Tình thân hữu thâm niên nay bị gián đoạn. Im lặng có vẻ an toàn hơn?

…

Thời buổi công nghệ, chắc hẳn người đọc có thể kể thêm vào ba chấm trên nhiều tình huống hơn kém như trên. Sau mỗi lần như thế, bạn không hẳn buồn, nhưng cũng không thể phủ nhận là thấy lòng chùng xuống. Nhưng rồi bạn cũng để cảm xúc mình lướt qua nhanh, còn nhiều thứ khác phải giải quyết. Và đó là điều ta đang lãng phí! Có vẻ khi bỏ qua cảm xúc của chính mình, ta cũng dần bớt “nhạy” hơn với cảm xúc của người khác, ngay cả ở mức độ căn bản nhất?

Khi tìm kiếm thông tin trên mạng, không ít lần bạn sẽ phải đánh dấu vào ô trước câu “Tôi không phải là robot” để có thể truy cập vào địa chỉ mong muốn. Robot thì vô tâm, vì là một cỗ máy, không có đời sống cảm xúc. Chúng hoạt động theo lập trình, tất cả được số hóa. Robot thì không biết rằng một tin nhắn xin lỗi sẽ khác với việc diễn tả sự hối tiếc cách trực tiếp khác nhau như thế nào. Robot không hiểu sự khác biệt này có sức chữa lành ra sao, nhất là khi đó là người thân cận với mình.

Ta không khô khan, không cảm xúc như robot nhưng ta cũng chưa siêu thoát như thần thánh để coi là phù vân tất cả mọi sự. Chưa là thánh nên ta biết buồn, biết nhói đau, biết thinh lặng chỉ là cách né tránh chứ không phải để giải quyết vấn đề. Chưa là thánh nên ta biết làm ơn thì không nên mong sự đáp trả, nhưng không một lời hồi âm thì không thể mặc định đó là một cách cảm ơn.

Ta không là máy nhưng ta cũng chưa là thánh! Nhưng đôi khi ta lại suy nghĩ, hành xử nghiêng về phía hai cực, vô tư đến vô tâm, hoặc quá siêu thoát, không nghĩ đến cảm nhận của chính mình và người khác. Không là máy và chưa là thánh, ta là người, có tâm, có cảm xúc. Đây là điều thiết yếu ta không được phép quên. Mùa Chay là thời gian thuận tiện giúp ta nhớ và nhớ cách sâu sắc hơn sự thật này.

Việc xức tro trên đầu khởi đầu mùa Chay nhắc ta nhớ mình là bụi tro. Con người là bụi tro vốn chẳng đáng gì, vốn vô hồn nhưng đã được phú ban cho Thần Khí, có trái tim và biết yêu thương. Khi thực hành việc cầu nguyện như cuộc đối thoại với Đấng đã xuống thế làm người, đã trải qua hành trình nên người, và chịu chết vì con người, ta sẽ học được cách thức sống trọn vẹn ơn gọi làm người. Đó là hành trình cần nỗ lực tự nhiên và sự trợ giúp của ân sủng. Tự sức con người không làm được gì. Ta cũng sẽ biết cách hãm mình trước hết không phải là đi ra khỏi mình, nhưng là ở lại để kiên nhẫn lắng nghe chính mình ở chiều sâu, để phát huy dồi dào hơn đời sống nội tâm là nét đẹp chỉ dành riêng cho con người. Bầu khí thinh lặng hồi tâm của 40 ngày thánh giúp ta không dễ dàng bỏ qua cảm xúc của mình, nhưng biết gọi tên chúng, tìm ra nguyên nhân, động cơ tiềm ẩn. Khi thấy mình cách sáng tỏ, ta sẽ biết cách hành xử với anh chị em cách nhân văn hơn, hợp lý và trọn tình hơn, bắt đầu từ những giao tiếp thường hằng nhất. Đó cũng là việc bác ái đáng được lưu tâm, hành xử với chính mình và anh chị em không bằng mặc định thuật toán, nhưng bằng con tim.

Nhớ ta không là máy và chưa là thánh để sống mùa Chay trong Năm Thánh cách ý nghĩa hơn!