Tiếp kiến chung 05.06.2024: Chúa Thánh Thần mang lại tự do đích thật cho chúng ta
Trong
bài giáo lý tại buổi tiếp kiến chung vào sáng thứ Tư ngày 5/6/2024, Đức Thánh
Cha nói rằng Chúa Thánh Thần ban cho chúng ta sự tự do như một ân sủng để có
thể thực thi ý Chúa, thay vì chỉ chạy theo những ham muốn cá nhân. Ngài mời gọi
các tín hữu cầu xin Chúa Giêsu, qua Thánh Thần của Người, ban cho chúng ta thực
sự được tự do. Tự do phục vụ với tình yêu và niềm vui.
Trong
bài giáo lý thứ hai trong loạt bài giáo lý về Chúa Thánh Thần, với tựa đề:
"'Gió muốn thổi đâu thì thổi'. Ở đâu có Thần Khí của Thiên Chúa ở đó có tự
do", dựa vào tên Chúa Thánh Thần trong Kinh Thánh, trong tiếng Do Thái
là Ruach, có nghĩa là hơi thở, gió hoặc tinh thần, Đức Thánh Cha
giải thích rằng danh xưng này nêu bật quyền năng mạnh mẽ và sự tự do của Thánh
Thần. Chúa Giêsu ví Chúa Thánh Thần như ngọn gió muốn thổi đến đâu thì thổi, do
đó nhấn mạnh đến sự tự do của Chúa Thánh Thần, Đấng không chỉ tạo dựng và
truyền cảm hứng mà còn luôn luôn tự do, ban phát các hồng ân của Người “theo ý
Người” (1 Cr 12,11).
Đức
Thánh Cha cũng nhắc lại lời Thánh Phaolô khẳng định: “Chúa là Thần Khí và ở đâu
có Thánh Thần của Chúa, ở đó có tự do” (2 Cr 3,17). Sự tự do này được ban cho
chúng ta như một ân sủng để chúng ta có thể làm theo ý Chúa, thay vì chỉ chạy
theo những ham muốn cá nhân. Chúng ta có thể kín múc sự tự do này của Thánh
Linh, sự tự do trái ngược với tinh thần ích kỷ khi được Chúa Con giải phóng (Ga
8,36).
Tin
Mừng Thánh Gioan (3,6-8)
Sau
khi Đức Thánh Cha bắt đầu buổi tiếp kiến với Dấu Thánh Giá và lời chào phụng
vụ, cộng đoàn cùng nghe đoạn Tin Mừng Thánh Gioan (3,6-8):
[Chúa
Giêsu nói với ông Nicôđêmô:] "Cái bởi xác thịt sinh ra là xác thịt; cái
bởi Thần Khí sinh ra là thần khí. Ông đừng ngạc nhiên vì tôi đã nói: các
ông cần phải được sinh ra một lần nữa bởi ơn trên. Gió muốn thổi đâu thì
thổi; ông nghe tiếng gió, nhưng không biết gió từ đâu đến và thổi đi đâu. Ai
bởi Thần Khí mà sinh ra thì cũng vậy".
Và Đức
Thánh Cha bắt đầu bài giáo lý như sau:
Anh
chị em thân mến, chào anh chị em!
Trong
bài giáo lý hôm nay, tôi muốn cùng anh chị em suy tư về danh xưng mà Chúa Thánh
Thần được gọi trong Kinh Thánh.
Tên
Chúa Thánh Thần trong Kinh Thánh: Ruach
Điều
đầu tiên chúng ta biết về một người là tên của người này. Chính nhờ tên mà
chúng ta gọi người này, phân biệt và ghi nhớ người này. Ngôi thứ ba trong Ba
Ngôi cũng có một tên: đó là Thánh Thần. Nhưng từ “Spirito” là phiên bản Latin
hóa. Tên của Chúa Thánh Thần, tên mà những người đầu tiên nhận được mặc khải đã
biết đến Người, tên mà các ngôn sứ, các thánh vịnh gia, Đức Maria, Chúa Giêsu
và các Tông đồ đã cầu khẩn Người, là Ruach, một từ ngữ Do Thái có
nghĩa là hơi thở, gió, luồng khí.
Trong
Kinh Thánh, tên gọi rất quan trọng đến mức nó gần như được đồng hóa với chính
con người đó. Làm cho danh Chúa hiển thánh nghĩa là làm cho chính Chúa cả sáng
và tôn vinh chính Người. Tên gọi không bao giờ chỉ là một cái tên quy ước: nó
luôn nói lên điều gì đó về người đó, về nguồn gốc hoặc sứ mạng của người đó.
Điều tương tự cũng đúng với cái tên Ruach. Nó chứa đựng mặc khải
căn bản đầu tiên về ngôi vị và chức năng của Chúa Thánh Thần.
Sức
mạnh và quyền năng của Chúa Thánh Thần
Chính
khi quan sát gió và những biểu hiện của gió các tác giả Kinh Thánh đã được
Thiên Chúa hướng dẫn để khám phá ra một loại “gió” có bản chất khác. Không phải
ngẫu nhiên mà vào Lễ Ngũ Tuần, Chúa Thánh Thần ngự xuống trên các Tông đồ kèm
theo “tiếng gió mạnh” (xem Cv 2,2). Như thể là Chúa Thánh Thần muốn đặt chữ ký
của Người trên những gì đang xảy ra.
Vậy
thì tên Ruach của Chúa Thánh Thần cho chúng ta biết điều gì về
Người? Hình ảnh gió trước hết diễn tả quyền năng của Chúa
Thánh Thần. “Thần khí và quyền năng”, hay “quyền năng của Thánh Thần” là một từ
có nghĩa kép được lặp đi lặp lại xuyên suốt Kinh Thánh. Trên thực tế, gió là
một sức mạnh áp đảo và không thể khuất phục. Nó thậm chí còn có khả năng lay
động các đại dương.
Sự tự
do của Chúa Thánh Thần
Tuy
nhiên, ngay cả trong trường hợp này, để khám phá ý nghĩa đầy đủ của các thực
tại trong Kinh Thánh, chúng ta không được dừng lại ở Cựu Ước nhưng cần đến với
Chúa Giêsu. Bên cạnh quyền năng, Chúa Giêsu sẽ nêu bật một đặc tính khác của
gió, đó là sự tự do của nó. Chúa long trọng nói với ông
Nicôđêmô, người đến thăm Chúa vào ban đêm: "Gió muốn thổi đâu thì thổi,
ông nghe tiếng gió, nhưng ông không biết gió đến từ đâu và đi đâu: ai được sinh
bởi Thánh Thần thì cũng vậy" (Ga 3,8).
Gió là
thứ duy nhất mà chúng ta tuyệt đối không thể khai thác, không thể “đóng chai”
hay đóng hộp. Muốn bao bọc Chúa Thánh Thần trong các khái niệm, định nghĩa,
luận đề hoặc chuyên luận, như chủ nghĩa duy lý hiện đại đôi khi cố gắng thực
hiện, có nghĩa là đánh mất Người, làm cho Người trở nên vô nghĩa hoặc giảm
thiểu Người trở thành tinh thần thuần khiết và đơn giản của con người. Tuy
nhiên, cũng có một cơn cám dỗ tương tự trong lãnh vực giáo hội, đó là muốn gói
gọn Chúa Thánh Thần trong các giáo luật, các tổ chức, các định nghĩa. Thánh
Thần sáng tạo và linh hoạt các thể chế, nhưng chính Người không thể bị “thể chế
hóa”. Gió muốn thổi “đâu thì thổi”, nên Chúa Thánh Thần phân phát các hồng ân
của Người “theo ý Người” (1 Cr 12,11).
Tự do
đích thực: Phục vụ với tình yêu và niềm vui
Thánh
Phaolô sẽ biến tất cả những điều này thành luật căn bản của hành động Kitô
giáo: “Ở đâu có Thánh Thần của Chúa, ở đó có tự do” (2 Cr 3,17). Đây là một sự
tự do rất đặc biệt, rất khác với những gì người ta thường hiểu. Đó không phải
là tự do làm điều bạn muốn, mà là tự do làm điều Chúa muốn! Không phải là sự tự
do làm điều thiện hay điều ác, mà là tự do làm điều tốt và làm điều đó một cách
tự do, nghĩa là do sự hấp dẫn chứ không phải vì bị ép buộc. Nói cách khác, tự
do của con cái chứ không phải nô lệ.
Thánh
Phaolô ý thức rõ sự lạm dụng và hiểu lầm có thể xảy ra đối với sự tự do này;
trên thực tế, ngài viết cho các tín hữu Galát: "Quả thế, thưa anh em, anh
em đã được gọi để hưởng tự do. Có điều là đừng lợi dụng tự do để sống theo
tính xác thịt, nhưng hãy lấy đức mến mà phục vụ lẫn nhau (Gl 5,13). Đây là một
thứ tự do được thể hiện ở điều có vẻ như trái ngược với nó, đó là sự phục vụ,
nhưng đó là sự tự do đích thực.
Chúng
ta biết rõ khi nào sự tự do này trở thành “cái cớ cho tính xác thịt”. Thánh
Phaolô đưa ra một danh sách vẫn luôn đúng cho mọi thời: “Tà dâm, ô uế, phóng
đãng, thờ quấy, phù phép, hận thù, bất hoà, ghen tuông, nóng giận, tranh chấp,
chia rẽ, bè phái, ganh tị, say sưa, chè chén, và những điều khác giống như
vậy (Gl 5, 19-21). Nhưng sự tự do đó cũng cho phép người giàu bóc lột người
nghèo, kẻ mạnh bóc lột kẻ yếu và mọi người khai thác môi trường mà không bị
trừng phạt.
Thưa
anh chị em, từ đâu chúng ta sẽ đạt được sự tự do này của Chúa Thánh Thần, điều
vốn trái ngược với sự tự do ích kỷ? Câu trả lời nằm trong những lời Chúa Giêsu
nói với các thính giả của Người: “Nếu người Con giải phóng các ông, thì các ông
sẽ thực sự là những người tự do” (Ga 8,36). Chúng ta hãy cầu xin Chúa Giêsu,
thông qua Chúa Thánh Thần, giúp cho chúng ta trở thành những người nam nữ thực
sự được tự do. Tự do phục vụ, trong tình yêu và niềm vui. Cảm ơn anh chị em
Cuối
buổi tiếp kiến, Đức Thánh Cha cùng các tín hữu hát Kinh Lạy Cha bằng tiếng
Latinh và sau đó ngài ban phép lành cho tất cả mọi người.